สหรัฐฯ คว่ำบาตรแพลตฟอร์มแลกเปลี่ยนคริปโต โยงเส้นทางการเงินอุ้มกองทัพอิหร่าน

วันเสาร์ ที่ 8 สิงหาคม พ.ศ. 2569, 16.25 น.

8 สิงหาคม 2569 สำนักข่าวต่างประเทศรายงานว่า สหรัฐอเมริกา ได้ประกาศคว่ำบาตรแพลตฟอร์มแลกเปลี่ยนสกุลเงินดิจิทัลแบบหลายรัฐที่ไม่มีใบอนุญาต โดยกล่าวหาว่าแพลตฟอร์มดังกล่าวได้ดำเนินการซื้อขายสกุลเงินดิจิทัลมูลค่าหลายล้านดอลลาร์ให้กับกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลามของอิหร่าน (IRGC) และกลุ่มอื่นๆ ที่เชื่อมโยงกับรัฐบาลอิหร่าน

การกำหนดมาตรการคว่ำบาตรดังกล่าวเกิดขึ้นหลังจากการสืบสวนของรอยเตอร์ส ที่เผยแพร่เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม ซึ่งระบุว่าแพลตฟอร์มแลกเปลี่ยนสกุลเงินอย่าง 'เชลบิต' (Shelbit) เป็นตลาดแลกเปลี่ยนคริปโตเคอร์เรนซี ที่ตั้งอยู่ที่ดูไบ เป็นศูนย์กลางของแผนการหลีกเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรอิหร่านมูลค่า 4 พันล้านดอลลาร์ 

การสืบสวนพบว่า 'เชลบิต' เคลื่อนย้ายสกุลเงินดิจิทัลในนามของธนาคารกลางอิหร่าน หนึ่งในเครือข่ายการพนันออนไลน์ผิดกฎหมายที่ใหญ่ที่สุดในโลก และไปยังที่อยู่ซึ่งรัฐบาลอิสราเอลเชื่อมโยงกับกองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิสลาม (IRGC)

กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ยังได้คว่ำบาตร 'เซียวัช คัยวันปูร์' ชาวอิหร่านที่ลี้ภัยอยู่ต่างประเทศ  ซึ่งเป็นผู้ก่อตั้ง 'เชลบิต' และเครือข่ายบริษัทอื่นๆ ในข้อหาให้การสนับสนุนด้านวัตถุแก่กองกำลังพิทักษ์ปฏิวัติอิหร่าน (IRGC) และ 'โนบิเท็กซ์' (Nobitex) ซึ่งเป็นตลาดซื้อขายสกุลเงินดิจิทัลที่ใหญ่ที่สุดของอิหร่าน 

ก่อนหน้านี้ สหรัฐฯ ได้ประกาศคว่ำบาตร 'โนบิเท็กซ์' เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน ในข้อหาทำให้รัฐบาลอิหร่านสามารถหลีกเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตรของชาตะวันตกได้ หลังจากที่สำนักข่าวรอยเตอร์สได้ทำการสืบสวนเรื่องนี้

สก็อตต์ เบสเซนต์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ออกแถลงการณ์ว่า กระทรวงการคลังจะตามล่าและทำลายเครือข่ายทางการเงินที่ผิดกฎหมายซึ่งค้ำจุนระบอบการปกครองของอิหร่าน 

นอกจากนี้ ในวันศุกร์ (ตามเวลาท้องถิ่น) กระทรวงการคลังสหรัฐฯ ยังประกาศว่าได้คว่ำบาตร 'ออบัน เทเทอร์' (Aban Tether) ซึ่งเป็นตลาดซื้อขายสกุลเงินดิจิทัลในอิหร่าน ในข้อหาประมวลผลธุรกรรมมูลค่าหลายล้านดอลลาร์ให้กับหน่วยงานของอิหร่านที่ถูกคว่ำบาตร รวมถึง 'โนบิเท็กซ์' ด้วย

โดยเว็บไซต์ของ 'เชลบิต' ได้ปิดใช้งานมาหลายเดือนแล้ว ทำให้ลูกค้าไม่สามารถทำธุรกรรมได้ แต่แพลตฟอร์มแลกเปลี่ยนยังคงดำเนินการโอนเงินต่อไป แม้ในช่วงสงครามระหว่างสหรัฐฯและอิสราเอลกับอิหร่าน เว็บไซต์กลับมาเปิดใช้งานอีกครั้งเมื่อวันที่ 1 สิงหาคม ที่ผ่านมา 

ซึ่งต่อมาทาง 'เชลบิต'  ได้ออกแถลงการณ์ว่า บริษัท เชลบิต ปฏิเสธอย่างเด็ดขาดต่อข้อกล่าวหาใดๆ ที่ว่าบริษัทมีส่วนร่วมในการฟอกเงิน การสนับสนุนทางการเงินแก่ผู้ก่อการร้าย กิจกรรมการพนันที่ผิดกฎหมาย การหลีกเลี่ยงมาตรการคว่ำบาตร หรือกิจกรรมในนามขององค์กรที่ถูกคว่ำบาตร องค์กรทางทหาร หรือ องค์กรของรัฐบาล

เงินคริปโตหลายสิบล้านดอลลาร์ที่ผ่าน 'เชลบิต' มาจากการดำเนินการขุดบิตคอยน์ของอิหร่านที่ต้องสงสัย ซึ่งเป็นการสร้างเหรียญดิจิทัลใหม่ สำนักข่าวรอยเตอร์สรายงานว่า เงินอีกหลายล้านดอลลาร์เชื่อมโยงกับเครือข่ายการพนันผิดกฎหมายที่ดำเนินการโดยอินฟลูเอนเซอร์ชื่อดังชาวอิหร่าน 2 คน

กระทรวงการคลังสหรัฐฯ กล่าวในแถลงการณ์ที่เผยแพร่บนเว็บไซต์ว่า ความเต็มใจของระบอบอิหร่านที่จะอนุญาตให้เครือข่ายการพนันนี้ดำเนินการได้นั้น เน้นย้ำถึงความหน้าซื่อใจคดและการทุจริตของพวกเขา การกำหนดให้บริษัท 'เชลบิต' อยู่ภายใต้การกำกับดูแลของ OFAC เกิดขึ้นไม่นานหลังจากที่หน่วยงานกำกับดูแลสินทรัพย์เสมือนของดูไบ ได้ออกประกาศว่า 'เชลบิต' ละเมิดกฎหมายเกี่ยวกับการฟอกเงินและการสนับสนุนทางการเงินแก่การก่อการร้าย

หน่วยงานกำกับดูแลสินทรัพย์เสมือนของดูไบ (VARA) ประกาศบนเว็บไซต์ว่า ไม่นานหลังจากที่รอยเตอร์ส ติดต่อขอความคิดเห็นว่า ความเสี่ยงที่ VARA ระบุนั้นขยายไปไกลกว่าการคุ้มครองผู้บริโภค ไปสู่ธุรกรรมข้ามพรมแดนที่ร้ายแรงกว่า ซึ่งมีแนวโน้มที่จะส่งผลกระทบต่อความสมบูรณ์ของระบบการเงินของสหรัฐอาหรับเอมิเรตส์