เปิดหน้าแก๊งอาชญากรรมโหดในสวีเดน จ้างวัยรุ่นเป็นมือปืนสังหารเป้าหมายทั่วยุโรป - BBC News ไทย

ใครคือ ฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก ? แก๊งอาชญากรรมลึกลับในสแกนดิเนเวีย ที่ถูกหาว่ารับงานอิหร่านเพื่อโจมตีชาวอิสราเอล

• • Author, ฟาร์ซาด เซฟีคาราน
  • Role, บีบีซีแผนกภาษาเปอร์เซีย

• Published เมื่อ 1 ชั่วโมงที่แล้ว

• เวลาอ่าน: 7 นาที

"ผมกำลังจะไปทำภารกิจบ้าระห่ำ..."

นี่คือข้อความสั้น ๆ ที่โยฮันเนส นัตลันด์ ชาวนอร์เวย์วัย 19 ปี ส่งถึงแฟนสาวของเขาก่อนเดินทางไปสหราชอาณาจักร

เมื่อวันที่ 19 มี.ค. 2025 นัตลันด์ถูกจับกุมที่โรงแรมแห่งหนึ่งในเมืองฮัดเดอร์สฟิลด์ทางตอนเหนือของอังกฤษ โดยเขาครอบครองอาวุธปืน 2 กระบอก กระสุน 19 นัด และธนบัตรมูลค่า 2,000 ปอนด์ (ประมาณ 85,000 บาท)

สัปดาห์นี้ ศาลอังกฤษตัดสินว่าเขามีความผิดฐานร่วมกันวางแผนฆาตกรรมตามคำสั่งของแก๊งอาชญากรรมสัญชาติสวีเดนที่มีความเชื่อมโยงกับอิหร่าน

แก๊งอาชญากรรมดังกล่าวรู้จักกันในชื่อ "ฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก" (Foxtrot Network) และอัยการอังกฤษระบุว่าแก๊งนี้ส่งนัตลันด์มายังสหราชอาณาจักรเพื่อปฏิบัติการ "รับจ้างสังหาร"

ฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก เป็นกลุ่มที่มีความรุนแรงอย่างยิ่งและเป็นที่ฉาวโฉ่อยู่แล้วจากการใช้วัยรุ่นเป็นมือปืนรับจ้าง ซึ่งเป็นปรากฏการณ์ที่ยูโรโพล (Europol) หน่วยงานบังคับใช้กฎหมายของสหภาพยุโรป เรียกว่า "การใช้ความรุนแรงในฐานะการให้บริการ" (Violence as a Service: VaaS)

จนถึงขณะนี้ยังไม่เป็นที่ชัดเจนว่า บุคคลที่นัตลันด์ถูกว่าจ้างให้ไปสังหารในอังกฤษคือใคร

ทว่าชายหนุ่มผู้หลงใหลในกีฬาฟุตบอลเข้าไปพัวพันกับกลุ่มอาชญากรรมที่ว่าจ้างให้เขาฆ่าคนได้อย่างไร และราวา มาจิด ผู้นำของกลุ่มฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก ใช้วัยรุ่นและคนหนุ่มสาวในหลายประเทศของยุโรปเพื่อบรรลุเป้าหมายของตนอย่างไร รวมถึงฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก มีความเชื่อมโยงกับรัฐบาลอิหร่านอย่างไร

เรารู้อะไรบ้างเกี่ยวกับฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก แก๊งอาชญากรรมสุดโหดกลุ่มนี้

เมื่อวันที่ 13 มี.ค. 2025 เพียงหนึ่งสัปดาห์ก่อนที่นัตลันด์จะถูกจับกุมในสหราชอาณาจักร กระทรวงการคลังของสหรัฐอเมริกา ประกาศคว่ำบาตรฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก และราวา มาจิด ภายใต้แคมเปญ "กดดันสูงสุด" (maximum pressure) ของรัฐบาลโดนัลด์ ทรัมป์ ที่มุ่งเล่นงานรัฐบาลอิหร่าน

ในแถลงการณ์ดังกล่าว สหรัฐฯ กล่าวหาว่า ฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก และมาจิด "ร่วมมือกับกระทรวงข่าวกรองของอิหร่าน"

หนึ่งเดือนต่อมา สหราชอาณาจักรก็คว่ำบาตรเครือข่ายดังกล่าวและผู้นำของกลุ่มเช่นกัน อันเนื่องจากบทบาทของพวกเขาในการก่อเหตุโจมตีเป้าหมายต่าง ๆ ทั่วยุโรป และเพื่อรับมือกับภัยคุกคามภายในประเทศที่เกิดจากรัฐบาลอิหร่าน

เมื่อปีที่แล้ว หนังสือพิมพ์สวีเดนชื่อว่าดากเกนส์ นือเฮเทอร์ (Dagens Nyheter) และเอ็กซ์เปรสเซิน (Expressen) อ้างอิงเอกสารและข้อมูลที่ระบุว่าได้รับจากมอสสาด (Mossad) หน่วยข่าวกรองและปฏิบัติการพิเศษของอิสราเอล โดยรายงานอย่างละเอียดว่า มาจิด "ทำงานให้กับสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน"

ชื่อของกลุ่มนี้เริ่มได้รับความสนใจอย่างกว้างขวางจากสื่อมวลชนเป็นครั้งแรกในปี 2023 โดยในช่วงกลางเดือน มิ.ย. ของปีนั้น เกิดเหตุระเบิดรุนแรงในเมืองอุปซอลาของสวีเดน จนสามารถได้ยินเสียงระเบิดไกลออกไปถึง 20 กิโลเมตร

แรงระเบิดรุนแรงจนทำให้บ้านเรือนใกล้เคียง 5 หลังได้รับความเสียหาย และมีหญิงสาวคนหนึ่งเสียชีวิต โดยตำรวจระบุว่าเธอน่าจะไม่ใช่เป้าหมายที่แท้จริงของเหตุวางระเบิด

ในปีเดียวกัน ยังมีรายงานเหตุปะทะกันด้วยอาวุธหลายครั้งบริเวณชานกรุงสตอกโฮล์มซึ่งส่งผลให้มีผู้เสียชีวิตหลายรายโดยส่วนใหญ่เป็นวัยรุ่น และก่อให้เกิดความหวาดกลัวอย่างกว้างขวางทั่วประเทศ

ในวันสุดท้ายของเดือน ม.ค. 2024 เจ้าหน้าที่สถานทูตอิสราเอลพบวัตถุต้องสงสัยว่าเป็นระเบิดภายในบริเวณสถานทูตอิสราเอลในกรุงสตอกโฮล์ม หน่วยเก็บกู้วัตถุระเบิดของสำนักงานตำรวจแห่งชาติสวีเดนจึงถูกส่งเข้าไปดำเนินการ และหลังจากนำวัตถุดังกล่าวออกจากพื้นที่สถานทูตแล้ว ทางการสวีเดนประกาศว่าวัตถุที่เก็บกู้ออกมาได้ถูกทำลายด้วยการจุดระเบิดแบบควบคุม

เอกอัครราชทูตอิสราเอลระบุว่าเหตุการณ์ดังกล่าวเป็น "ความพยายามก่อการร้าย"

กลุ่มอาชญากรรมชาวสวีเดนที่มีพฤติกรรมรุนแรง 2 กลุ่ม ได้แก่ "ฟ็อกซ์ทรอต" และ "รัมบา" (Rumba) ถูกเชื่อมโยงกับเหตุการณ์เหล่านี้ ขณะที่รัฐบาลสวีเดน สหรัฐฯ และอิสราเอล กล่าวหาอิหร่านว่า "ร่วมมือ" กับกลุ่มดังกล่าว

เมื่อวันที่ 30 พ.ค. 2024 สำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดน หรือ แซโพ (Säpo) จัดแถลงข่าวซึ่งเกิดขึ้นไม่บ่อยนัก โดยกล่าวหารัฐบาลอิหร่านว่า "ก่อเหตุผิดกฎหมายและใช้ความรุนแรงในสวีเดนและประเทศอื่น ๆ ผ่านเครือข่ายอาชญากร"

ดาเนียล สเตนลิง หัวหน้าสำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดน กล่าวในงานแถลงข่าวว่า "แม้เป้าหมายที่ถูกโจมตีโดยกลุ่มอาชญากรรมเหล่านี้ส่วนใหญ่จะเป็นกลุ่มต่าง ๆ และฝ่ายตรงข้ามทางการเมืองของรัฐบาลอิหร่าน แต่ผู้แทนของประเทศต่าง ๆ เช่น อิสราเอล ตลอดจนองค์กรและสถาบันของชาวยิวก็ตกเป็นเป้าหมายเช่นกัน"

เนเธอร์แลนด์ก็กล่าวหาอิหร่านในลักษณะคล้ายกัน หลังจากผู้นำของกลุ่มต่อต้านรัฐบาลอิหร่านสองกลุ่ม ถูกสังหารบนดินแดนเนเธอร์แลนด์ในปี 2015 และ 2017 โดยหน่วยข่าวกรองและความมั่นคงของเนเธอร์แลนด์ (AIVD) กล่าวหาอิหร่านว่า "ว่าจ้างกลุ่มอาชญากรดัตช์" ให้ลงมือลอบสังหารดังกล่าว

เมื่อปีที่แล้ว กระทรวงการต่างประเทศสหราชอาณาจักรประกาศว่า อิหร่านกำลัง "ใช้เครือข่ายกลุ่มอาชญากรรมที่อันตรายเพื่อพยายามก่อเหตุรุนแรงต่อฝ่ายตรงข้ามทางการเมือง"

ก่อนหน้านี้สำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดนเคยระบุว่าจีนและรัสเซียเป็นภัยคุกคามด้านความมั่นคงที่ใหญ่ที่สุดต่อประเทศ ทว่าในปัจจุบันได้เพิ่มอิหร่านเข้าไปในบัญชีรายชื่อนั้นแล้ว

จากข้อมูลของสำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดน ระบุว่า "อิหร่านเคยใช้ความรุนแรงในประเทศต่าง ๆ ในยุโรปมาก่อน โดยมีเป้าหมายเพื่อปิดปากผู้วิพากษ์วิจารณ์และต่อต้านต่อสิ่งที่มองว่าเป็นภัยคุกคามต่อระบอบการปกครอง"

สำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดนยังอ้างว่าในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา หน่วยงานได้ "ขัดขวางแผนลอบสังหารในเหตุการณ์เฉพาะหลายกรณีที่เชื่อมโยงกับหน่วยงานความมั่นคงของอิหร่านและเครือข่ายอาชญากรรม" ในสวีเดน

ด้านอิหร่านปฏิเสธข้อกล่าวหาเหล่านี้อย่างหนักแน่น และกล่าวหาว่าสวีเดนกำลังเชื่อ "ข้อมูลเท็จที่อิสราเอลมอบให้"

"จิ้งจอกเคิร์ด"

ชายที่เชื่อว่าเป็นผู้นำของฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก คือ ราวา มาจิด ซึ่งเป็นที่รู้จักในฉายา "จิ้งจอกเคิร์ด" (Kurdish Fox) สื่อสวีเดนรายงานว่าครอบครัวของเขามีเชื้อสายมาจากเขตปกครองตนเองเคอร์ดิสถานของอิรัก และเขาเกิดในอิหร่าน ก่อนที่ครอบครัวจะย้ายไปตั้งรกรากในสวีเดนไม่นานหลังจากนั้น โดยมาจิดเติบโตขึ้นในเมืองอุปซอลา

มาจิดเป็นบุคคลที่องค์การตำรวจอาชญากรรมระหว่างประเทศ หรือ อินเตอร์โพล (Interpol) ต้องการตัว จากข้อกล่าวหาหลายข้อหา ทั้ง "การค้ายาเสพติด การฆาตกรรมและการมีส่วนร่วมในการฆาตกรรม การใช้ความรุนแรง การใช้อาวุธ" และความผิดอื่น ๆ

เชื่อกันว่ามาจิดได้เดินทางออกจากสวีเดนเมื่อหลายปีก่อนเพื่อหลบเลี่ยงการจับกุม ปัจจุบันยังไม่ทราบแน่ชัดว่าเขาพำนักอยู่ที่ใด แม้ว่าในเดือน ต.ค. 2023 สถานีโทรทัศน์สวีเดนจะรายงานว่า "จิ้งจอกเคิร์ดถูกทางการอิหร่านจับกุม ขณะพยายามลักลอบเดินทางเข้าประเทศผ่านทางตุรกี"

ตำรวจสวีเดนได้ออกหมายจับมาจิดหลายครั้งโดยที่เขาไม่ได้อยู่ในประเทศ โดยหมายจับล่าสุดออกเมื่อเดือน ก.ย. 2023 หลังการตรวจพบและยึดยาเสพติดลอตใหญ่หนัก 800 กิโลกรัม ซึ่งประกอบด้วยแอมเฟตามีน โคเคน และกัญชาอัดแท่ง

สื่อสวีเดนรายงานว่า นอกจากสัญชาติสวีเดนแล้ว มาจิดยังถือสัญชาติอิรักและตุรกีด้วย เมื่อสวีเดนร้องขอให้ส่งตัวเขากลับมาดำเนินคดีในสวีเดน ตุรกีได้ปฏิเสธคำขอดังกล่าว เนื่องจากเขาถือสัญชาติตุรกี โดยในช่วงเวลานั้นมีรายงานว่ามาจิดกำลังพยายามหลบหนีไปยังอิหร่าน

หนังสือพิมพ์ดากเกนส์ นือเฮเทอร์ อ้างข้อมูลจากเอกสารของหน่วยมอสสาดว่า "เมื่อราวา มาจิด ถูกจับกุมในอิหร่าน เขาถูกบังคับให้เลือกระหว่างการติดคุกกับการให้ความร่วมมือกับสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน"

ในเดือน ต.ค. 2023 อูลฟ์ คริสเตอร์สัน นายกรัฐมนตรีสวีเดน กล่าวในการให้สัมภาษณ์กับสำนักข่าวเอสวีที (SVT) ว่า เขา "ได้รับข้อมูลที่ยังไม่ได้รับการยืนยัน ซึ่งบ่งชี้ว่ามาจิดถูกจับกุมในอิหร่าน" แต่ไม่ได้ให้รายละเอียดเพิ่มเติม

จากข้อมูลที่หนังสือพิมพ์เอ็กซ์เปรสเซินระบุว่าได้รับจากมอสสาด บอกว่า "ราวา มาจิด สั่งการผู้ร่วมงานของเขาในสวีเดนจากระยะไกล ให้ก่อการโจมตีในลักษณะก่อการร้ายต่อเป้าหมายที่เป็นชาวอิสราเอลและชาวยิว"

ก่อนหลบหนีออกจากสวีเดน มาจิดเคยถูกจับกุมหลายครั้งจากข้อสงสัยว่าเกี่ยวข้องกับคดีฆาตกรรม เหตุกราดยิง และการลักลอบค้ายาเสพติด

จากรายงานของสำนักงานความมั่นคงแห่งสวีเดน ระบุว่า "จิ้งจอกเคิร์ด" เป็นผู้สั่งการฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์กจากระยะไกลมาตั้งแต่ปี 2018 และการก่อเหตุอาชญากรรมส่วนใหญ่ของเขาเกิดขึ้นในช่วงที่เขาไม่ได้อยู่ในสวีเดน

นอกจาก "จิ้งจอกเคิร์ด" และฟ็อกซ์ทรอต เน็ตเวิร์ก แล้ว กลุ่มอาชญากรรมคู่แข่งอย่าง "แก๊งรัมบา" และอิสมาอิล อับโด ผู้นำแก๊งรัมบา ก็ถูกกล่าวหาว่าร่วมมือกับอิหร่านเช่นกัน

สื่อสวีเดนรายงานว่า อับโดเคยเป็นทั้งเพื่อนและผู้ร่วมขบวนการของราวา มาจิดมาก่อน ก่อนที่ทั้งคู่จะแยกทางกันจากความขัดแย้งรุนแรงหลายประการ

ความขัดแย้งและการเป็นศัตรูคู่แข่งของสองแก๊งอาชญากรรมได้ทวีความรุนแรงถึงจุดสูงสุดในปี 2023 ส่งผลให้เกิดเหตุรุนแรงต่อเนื่องหลายครั้ง ทั้งการวางระเบิด การฆาตกรรม และการปะทะนองเลือดในกรุงสตอกโฮล์มและเมืองโดยรอบ ซึ่งทำให้มีผู้เสียชีวิตหลายสิบคน